تعویض روغن و فیلتر گیربکس MVM315 Plus
در سیستم انتقال قدرت خودرو MVM315 Plus، روغن گیربکس و فیلتر آن نقش حیاتی در حفظ عملکرد نرم، خنککنندگی و کاهش اصطکاک بین اجزای متحرک دارند. روغن گیربکس به عنوان واسطهای هیدرولیکی، علاوه بر روانسازی، وظیفه انتقال فشار هیدرولیکی برای جابجایی دندهها را نیز برعهده دارد. در گیربکسهای اتومات و CVT، این فشار روغن مستقیماً تعیینکننده قدرت و زمان واکنش گیربکس است، به همین دلیل کیفیت و حجم آن باید دقیقاً با استاندارد کارخانه سازنده منطبق باشد.
فیلتر گیربکس همزمان با گردش روغن، تمامی ذرات فلزی، رسوبات و آلودگیها را جذب میکند تا از ورود آنها به مجاری حساس هیدرولیکی جلوگیری شود. هرگونه اختلال در روغن یا فیلتر میتواند موجب افت فشار داخلی، افزایش دمای گیربکس و در نهایت سایش فولیها و پمپ روغن شود. در واقع این دو عامل، یعنی روغن و فیلتر، مهمترین بخشهای پیشگیرانه در سلامت مجموعۀ گیربکس هستند و نادیده گرفتن آنها باعث بروز خرابیهای زنجیرهای میشود که در بسیاری از موارد هزینه تعمیر آن چندین برابر هزینه تعویض دورهای خواهد بود.
اهمیت سرویس منظم زمانی بیشتر آشکار میشود که بدانیم روغن گیربکس با گذشت زمان خواص خود را از دست داده و دیگر قادر به تحمل حرارت و فشار بالا نیست، در نتیجه سیستم انتقال قدرت از حالت نرم به خشن تغییر پیدا میکند و عملکرد کلی خودرو تحت تأثیر قرار میگیرد.
علل و پیامدهای دیر تعویض کردن روغن و فیلتر گیربکس MVM315 Plus
دیر تعویض کردن روغن گیربکس MVM315 Plus یکی از اصلیترین دلایل آسیب به سیستم انتقال قدرت محسوب میشود. وقتی روغن بیش از حد مورد استفاده قرار گیرد، ویسکوزیته آن کاهش مییابد و خاصیت روانکاریاش تضعیف میشود. در این حالت اصطکاک میان فولیها، چرخدندهها و سایر اجزا افزایش یافته و دما بالا میرود. چنین شرایطی باعث اکسید شدن روغن، تولید رسوبات و در نهایت گرفتگی فیلتر میشود. در مرحله بعد افت فشار هیدرولیکی رخ میدهد که منجر به اختلال در عملکرد پمپ روغن و نامنظم شدن تعویض دندهها خواهد شد.
وقتی فیلتر نتواند آلودگیها را جذب کند، ذرات ریز فلزی وارد مجاری روغن شده و باعث ساییدگی سطح داخلی گیربکس میشوند. این روند معمولاً با نشانههایی مثل لرزش در شروع حرکت، تأخیر در شتابگیری، روشن شدن چراغ هشدار گیربکس و افزایش صدای داخلی سیستم همراه است. پیامدهای طولانیمدت دیر عوض کردن روغن و فیلتر شامل خرابی پمپ روغن، نشت از اورینگها، سایش تسمه در گیربکسهای CVT و کاهش عمر مفید کل مجموعه خواهد بود. به این ترتیب نگهداری ناقص روغن و فیلتر، به مرور باعث از بین رفتن تنظیمات فشار هیدرولیکی میشود و نهایتاً کل گیربکس باید بازسازی یا تعویض گردد.
پیشنهاد خواندنی: تعمیر گیربکس MVM 315 Plus
فرآیند حرفهای تعویض روغن و فیلتر گیربکس MVM315 Plus
فرآیند تعویض روغن و فیلتر گیربکس MVM315 Plus باید تحت شرایط کنترلشده و با رعایت دقیق دستورالعمل فنی صورت گیرد. ابتدا لازم است خودرو در حالت دمای کاری مناسب قرار گیرد تا روغن بتواند به طور کامل از مدار تخلیه شود، زیرا در حالت سرد بخشی از روغن در قطعات داخلی باقی میماند. پس از باز کردن پیچ تخلیه، روغن کهنه باید بهطور کامل خارج شود و سپس فیلتر گیربکس باز شود. این فیلتر معمولاً در داخل محفظۀ روغن یا بر روی بدنه گیربکس نصب شده است و با واشر یا اورینگ مخصوص آببندی میشود.
هنگام تعویض فیلتر باید سطح محل اتصال تمیز گردد تا هیچگونه رسوب یا جرم باعث نشت نگردد. پس از نصب فیلتر جدید، روغن تازه با نوع و حجم توصیهشده توسط سازنده تزریق میشود؛ در این مرحله دقت به نوع روغن ضروری است زیرا هر مدل گیربکس به روغن خاصی نیاز دارد. پس از انجام این کار، خودرو باید در حالتهای دنده مختلف قرار گیرد تا روغن جدید در سراسر مدار گردش پیدا کند و سطح نهایی تنظیم شود.
در تعمیرگاههای تخصصی، بررسی سطح روغن معمولاً با دماسنج مخصوص و دیاگ انجام میشود تا فشار داخلی مطابق استاندارد کارخانه کنترل گردد. تعویض روغن و فیلتر گیربکس حرفهای نه تنها باعث بازگشت نرمی عملکرد گیربکس میشود بلکه دمای کاری و انتقال قدرت را به حالت ایدهآل بازمیگرداند.
نشانهها و علائم نیاز به تعویض روغن و فیلتر گیربکس MVM315 Plus
گیربکس MVM315 Plus پیش از خرابی کامل، معمولاً با علائمی واضح هشدار میدهد که نشاندهنده نیاز به تعویض روغن و فیلتر گیربکس است. نخستین علامت کاهش نرمی در تعویض دندهها است؛ خودرو از حالت روان به حالتی تبدیل میشود که تغییر دنده با ضربه همراه است. دومین نشانه، افزایش دور موتور بدون تغییر محسوس در سرعت خودروست که معمولاً ناشی از افت فشار روغن در فولیها یا چرخدندههاست. از دیگر نشانهها میتوان به صدای زوزه یا کوبش از بخش پایین خودرو اشاره کرد که بهخاطر ساییدگی زودرس قطعات داخلی ناشی از روغن آلوده ایجاد میشود.
در گیربکسهای اتومات، روشن شدن چراغ اخطار CVT یا چراغ “Transmission Fault” معمولاً خبر از افت کیفیت روغن یا گرفتگی فیلتر میدهد. نشتی روغن از اطراف گیربکس نیز نشانه دیگری است، چون فشردهشدن رسوبات در اورینگها و افزایش حرارت منجر به نشت میشود. گاهی اوقات در حالت توقف یا شروع حرکت، خودرو دچار لرزش خفیف میشود که در واقع به دلیل ناهماهنگی فشار در سیستم هیدرولیک ناشی از آلودگی روغن است. تمام این علائم در صورت بیتوجهی بهتدریج شدت یافته و منجر به آسیبهای جدیتر از جمله خرابی پمپ روغن، فولیها یا حتی کل گیربکس میشود.
جدول راهکارهای پیشگیرانه و زمانبندی سرویس گیربکس MVM 315 Plus
| مورد سرویس | زمانبندی پیشنهادی | شرایط کاری سخت (ترافیک/گرما) |
|---|---|---|
| تعویض روغن گیربکس | هر ۳۵,۰۰۰ تا ۴۰,۰۰۰ کیلومتر یا هر ۲ سال | کاهش به ۲۵,۰۰۰ تا ۳۰,۰۰۰ کیلومتر |
| تعویض فیلتر گیربکس | همزمان با تعویض روغن | همزمان با تعویض روغن |
| بازبینی سطح و کیفیت روغن | هر ۵,۰۰۰ تا ۱۰,۰۰۰ کیلومتر (در سرویس موتور) | هر ۵,۰۰۰ کیلومتر |
| پاکسازی سیستم خنککننده | هر ۸۰,۰۰۰ کیلومتر یا در صورت تعویض قطعات | هر ۶۰,۰۰۰ کیلومتر |
پرسش و پاسخ
آیا میتوان فقط روغن گیربکس MVM315 Plus را بدون تعویض فیلتر عوض کرد؟
خیر، زیرا فیلتر وظیفه حذف ذرات آلوده را دارد و با گذشت زمان اشباع میشود. تعویض روغن بدون فیلتر موجب گردش آلودگیهای قدیمی در مدار جدید میشود و بهسرعت باعث افت عملکرد گیربکس خواهد شد.
چه اتفاقی میافتد اگر در گیربکس اتومات MVM315 Plus از روغن معمولی استفاده شود؟
روغن معمولی فاقد ترکیبات مقاوم در برابر فشار پیوسته CVT است، در نتیجه موجب لغزش تسمهها، افت فشار داخلی، افزایش دما و نهایتاً خرابی فولیها و پمپ روغن میگردد؛ فقط باید از روغن مخصوص مورد تأیید سازنده استفاده شود.